Mandat od straży miejskiej. Od czego zależy wysokość kary? Najwyższa Izba Kontroli apeluje o zmianę przepisów

OPRAC.:
Mikołaj Wójtowicz
Mikołaj Wójtowicz
Straż Miejska ma dużą możliwość wybierania, jakie kary nadkładać.
Straż Miejska ma dużą możliwość wybierania, jakie kary nadkładać. Jarosław Jakubczak/Polska Press/zdjęcie ilustracyjne
Straż miejska może wystawić nam mandat lub też ograniczyć się do pouczenia. Co wpływa na wysokość kary? Nie tylko rodzaj wykroczenia i okoliczności jego popełnienia. W dużej mierze zależy to od indywidualnego podejścia strażnika oraz miasta, w którym pracuje. Najwyższa Izba Kontroli zaapelowała o zmianę tych przepisów.

Spis treści

Wysokość kary zależy od funkcjonariusza. Jakie mandaty nakłada straż miejska?

Kary nakładane przez straż miejską zależą w dużym stopniu od funkcjonariusza i jego woli.

- Ta uznaniowość wynika z tego, że w obowiązujących przepisach nie sprecyzowano zasad stosowania tzw. środków oddziaływania wychowawczego (np. pouczenia, zwrócenia uwagi, ostrzeżenia). Powodem uznaniowości może być również brak organu nadrzędnego nad strażami miejskimi, który wprowadziłby jednolite procedury. Zachowanie funkcjonariuszy w czasie interwencji regulują obecnie procedury wewnętrzne przyjęte w danej jednostce. Problem w tym, że nie wszędzie obowiązują - wprowadziła je zaledwie 1/3 skontrolowanych straży – czytamy na oficjalnej stronie internetowej Najwyższej Izby Kontroli.

Przykładowo, za spożywanie alkoholu w miejscu publicznym, funkcjonariusz może nałożyć:

  • grzywnę,
  • udzielić pouczenia.

Z tego powodu NIK uważa, że niezbędne jest, aby właściwie opisane zostały zarówno i samo wykroczenie, jak i powody decyzji funkcjonariusza.

- Tymczasem nieprawidłowe dokumentowanie okoliczności popełniania wykroczeń NIK wykryła we wszystkich 12 skontrolowanych jednostkach. W przypadku interwencji zakończonych pouczeniem problem ten dotyczył od 50 proc. do 100 proc. badanych spraw – dowiadujemy się ze strony NIK.

Nie bez znaczenia jest także miejsce popełnionego wykroczenia. W 2021 r. w Starachowicach straż miejska w 86 proc. przypadków zdecydowała się na pouczenie sprawcy, a w Karpaczu 82 proc. wykroczeń zakończyło się wystawieniem mandatów. Mandaty były również różnej wysokości.

Jakiej wysokości grzywny wystawiają strażnicy miejscy?

Takie są średnie kwoty grzywien w skontrolowanych jednostkach.
Takie są średnie kwoty grzywien w skontrolowanych jednostkach. Najwyższa Izba Kontroli

Od czego zależy wysokość mandatu wystawianego przez funkcjonariusza straży miejskiej?

W rozmowie z kontrolerami NIK strażnicy miejscy tłumaczyli, że ich reakcja na wykroczenie jest uzależniona najczęściej od:

  • okoliczności,
  • wagi popełnionego czynu,
  • zachowania sprawcy.

Surowszą karę powodują:

  • agresja i złośliwość wobec strażników,
  • lekceważący stosunek do prawa i jego nagminne łamanie,
  • nieprzyznanie się do winy, nieokazanie skruchy, odmowa złożenia wyjaśnień,
  • działanie w celu osiągnięcia korzyści,
  • wykroczenie popełnione z premedytacją.

Funkcjonariusze biorą także pod uwagę:

  • stan rodzinny,
  • stan majątkowy,
  • wiek,
  • niepełnosprawność,
  • wiedzę sprawcy wykroczenia o przepisach prawa.

- W ocenie NIK, prawidłowe dokumentowanie okoliczności, w których doszło do wykroczenia, opis postawy sprawcy, jego reakcji i motywacji potwierdzi, że zastosowana przez funkcjonariusza kara była adekwatna. Właściwie sporządzone notatki mogą także stanowić materiał dowodowy w przypadku, gdyby sprawca złożył skargę na funkcjonariusza, zarzucając mu nienależyte wykonywanie obowiązków - informuje raport.

Pobór i egzekucja mandatów - dlaczego jest to nieskuteczne?

W lutym 2021 r. weszła w życie nowelizacja ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Kontrola NIK wykazała, że zmiany te nie usprawniły systemu poboru i egzekucji grzywien.

- Z powodu niewysłania upomnień albo niepodjęcia kolejnych działań po ich skutecznym doręczeniu, od osób ukaranych grzywną urzędy nie odzyskały w sumie blisko 1 mln zł. Z kolei we wszystkich skontrolowanych urzędach doszło do przedawnienia należności z tytułu grzywien, których łączna kwota przekroczyła 13 mln zł - przekazuje Izba.

Mandaty i pouczenia od straży miejskiej. Jakich zmian chce Najwyższa Izba Kontroli?

Z tego powodu NIK złożyła wnioski o zmiany w przepisach. Do Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji wpłynęły wnioski o wprowadzenie obowiązku dokumentowania wykroczenia przez straż miejską, aby było jasne, dlaczego funkcjonariusz nie wystawił sprawcy mandatu, a jedynie go pouczył. Z kolei do Ministerstwa Finansów zawnioskowano o wprowadzenie rozwiązań zapobiegających sytuacji, w której koszty wyegzekwowania grzywny będą wyższe niż sama grzywna.

Dołącz do nas na Facebooku!

Publikujemy najciekawsze artykuły, wydarzenia i konkursy. Jesteśmy tam gdzie nasi czytelnicy!

Polub nas na Facebooku!

Kontakt z redakcją

Byłeś świadkiem ważnego zdarzenia? Widziałeś coś interesującego? Zrobiłeś ciekawe zdjęcie lub wideo?

Napisz do nas!

Jak przekuć naukę w sukces biznesowy? Pomogą w tym spin-offy

Komentarze

Komentowanie artykułów jest możliwe wyłącznie dla zalogowanych Użytkowników. Cenimy wolność słowa i nieskrępowane dyskusje, ale serdecznie prosimy o przestrzeganie kultury osobistej, dobrych obyczajów i reguł prawa. Wszelkie wpisy, które nie są zgodne ze standardami, proszę zgłaszać do moderacji. Zaloguj się lub załóż konto

Nie hejtuj, pisz kulturalne i zgodne z prawem komentarze! Jeśli widzisz niestosowny wpis - kliknij „zgłoś nadużycie”.

Podaj powód zgłoszenia

Nikt jeszcze nie skomentował tego artykułu.
Wróć na strefabiznesu.pl Strefa Biznesu
Dodaj ogłoszenie