Spis treści
- Ulga dla klasy średniej: była i choć jej nie ma, w zeznaniu rocznym może się pojawić
- Komplikacje z kwotą zmniejszającą podatek
- Składka zdrowotna: po raz pierwszy od wielu lat obowiązują całkiem nowe zasady rozliczania
- Od rocznego PIT za 2022 r. wspólne rozliczenie z małżonkiem na nowych zasadach
- Zmiana formy opodatkowania działalności gospodarczej na ostatnią chwilę: ryczałt, stawka liniowa, a może zasady ogólne?
- Rolowanie zaliczek, czyli wyliczanie zaliczek na PIT na dwa różne sposoby
- Nowe ulgi w rozliczeniu PIT za 2022 rok: ulga dla pracujących seniorów i rodzin wielodzietnych
Takiej koncentracji zmian w podatkach, na dodatek wprowadzanych w trakcie roiku i wzajemnie się znoszących, dawno już nie było i od nich odwykliśmy. Dlatego roczne rozliczenie podatku za 2022 rok zapowiada się na trudne i skomplikowane.
W krótkim czasie po wejściu w życie nowych przepisów okazało się, że wymagana jest ich zmiana, zaś na półrocze 2022 roku udostępniono podatnikom zupełną modyfikację wprowadzonych kilka miesięcy wcześniej rozwiązań. Zamieszanie to skutkowało m.in. wystąpieniem wśród płatników istotnych wątpliwości co do ustalenia poprawnego sposobu rozliczania zaliczek na podatek dochodowy.
Jak prawidłowo rozliczyć podatek za 2022 rok, jakich pułapek unikać - wskazują Lucyna Bluszcz, menedżerka w Dziale Doradztwa Podatkowego EY Polska oraz Sebastian Majak, konsultant w Dziale Doradztwa Podatkowego EY Polska.
Ulga dla klasy średniej: była i choć jej nie ma, w zeznaniu rocznym może się pojawić
Wprowadzenie ulgi dla klasy średniej, która była odliczana od dochodu, jako rekompensata za nieodliczanie składki zdrowotnej, a następnie jej likwidacja, stanowią w wielu przypadkach wyzwanie związane z rozliczeniem podatku za 2022. Wszak za cały rok podatnicy rozliczą się bez ulgi, ale za to z niższą stawką podatkową (12 proc. zamiast 17 proc.). Czy oznacza to, że stosujący ją podatnicy będą musieli dopłacić podatek?
Jak wyjaśniają Lucyna Bluszcz i Sebastian Majek z EY Polska, w najprostszej sytuacji są pracownicy o przychodach miesięcznych niższych niż 5 701 zł oraz wyższych niż 11 141 zł, a także przedsiębiorcy o przychodach rocznych niższych niż 68 412 zł oraz wyższych niż 133 692 zł – tj. osoby niekwalifikujące się do tej ulgi. W ich przypadku likwidacja ulgi dla klasy średniej nie stanowi problemu. Prawdopodobnie skorzystają oni na obniżce stawki podatku do 12 proc. i otrzymają zwrot nadpłaconego podatku.
Pozostali podatnicy, którzy korzystali z ulgi, mieli co prawda odliczoną konkretną kwotę od dochodu, ale był on opodatkowany wyższą stawką, która wynosiła 17 proc.
Może zdarzyć się także sytuacja, w której według nowych zasad podatnicy korzystający z ulgi powinni dopłacić podatek. Ministerstwo Finansów przygotowało się na tę okoliczność. Jeżeli rozliczenie podatnika z zastosowaniem ulgi byłoby korzystniejsze, to nadpłacony podatek zostanie zwrócony.
Co szczególnie interesujące, będzie to działanie niezależne od podatnika, a urząd skarbowy powinien we własnym zakresie kontaktować się z podatnikami w sprawie udzielenia zwrotu. Nie zmienia to jednak faktu, że podatnik będzie musiał najpierw wpłacić brakującą kwotę na konto urzędu skarbowego, podkreślają eksperci podatkowi EY Polska.
Komplikacje z kwotą zmniejszającą podatek
Głównym założeniem Polskiego Ładu było podniesienie kwoty wolnej od podatku do 30 tys. zł. Kwota wolna od podatku jest wyznacznikiem kwoty zmniejszającej podatek, która to faktycznie wpływa na PIT płacony do urzędu skarbowego w trakcie roku.
Przy kwocie wolnej 30 tys. zł i 17 proc. stawce podatku pracownicy, emeryci, przedsiębiorcy opodatkowani według skali płacili miesięcznie o 425 zł mniejsze zaliczki. Ponieważ 1 lipca 2022 r. stawka podatku została zmniejszona do 12 proc., spadła także kwota zmniejszająca podatek – ze wspomnianych 425 zł do 300 zł. Z tego wynika, że do końca czerwca podatnicy pomniejszyli zaliczki o 2550 zł, zaś do końca roku możliwe było ich dalsze pomniejszenie o kolejne 1800 zł. Kwota rocznego zmniejszenia wyniesie 3600 zł.
Czy będzie wiązało się to z obowiązkiem dopłaty podatku? Wydaje się, że nie. Ustawodawca przewidział bowiem mechanizm wyliczania hipotetycznego zobowiązania podatkowego i wybór wariantu korzystniejszego dla podatnika, wyjaśniają Lucyna Bluszcz i Sebastian Majek.
Składka zdrowotna: po raz pierwszy od wielu lat obowiązują całkiem nowe zasady rozliczania
Od 1 stycznia 2022 r. wprowadzono bardzo istotną zmianę, która jednak nie była tak mocno akcentowana, jak podniesienie kwoty wolnej od podatku. Chodzi o zlikwidowanie możliwości odliczania od podatku składki zdrowotnej. Do końca 2021 r. podatnicy mogli odliczyć 7,25 proc. podstawy jej wymiaru.
Polski Ład 2.0 z 1 lipca 2022 r. wprowadzał zmiany również w tym zakresie. Od tego dnia wybrani podatnicy prowadzący działalność uzyskali możliwość odliczenia części wymiaru tej składki od dochodu lub podatku (ewentualnie ujęcia jej w kosztach).
Dotyczyło to:
- podatników opłacających podatek liniowy w kwocie maksymalnej nieprzekraczającej 8700 zł,
- ryczałtowców w kwocie odpowiadającej 50 proc. zapłaconych składek,
- przedsiębiorców korzystających z karty podatkowej w kwocie odpowiadającej 19 proc. zapłaconych składek.