Pracownicze Plany Kapitałowe: najlepszy program długoterminowego oszczędzania na emeryturę cierpi za cudze błędy. Co dalej

Zbigniew Biskupski
Zbigniew Biskupski
To jak Polacy wykorzystają ten okres na oszczędzanie z celem emerytalnym, przy dywersyfikacji źródeł dochodów emerytalnych by pieniądze jak najlepiej pracowały, zdecyduje o spokojnej lub głodowej emeryturze. Dla osób zatrudnionych jedną z możliwości jest oszczędzanie w ramach PPK.
To jak Polacy wykorzystają ten okres na oszczędzanie z celem emerytalnym, przy dywersyfikacji źródeł dochodów emerytalnych by pieniądze jak najlepiej pracowały, zdecyduje o spokojnej lub głodowej emeryturze. Dla osób zatrudnionych jedną z możliwości jest oszczędzanie w ramach PPK. Paweł Relikowski / Polska Press
Pracownicze Plany Kapitałowe, choć przez większość ekspertów uznawane za najlepszy w Polsce produkt służący długoterminowemu oszczędzaniu na emeryturę, wciąż nie mogą liczyć na sukces w skali, na jaki zasługują. Nie dość, że muszą walczyć z balastem, którym są obciążone z racji złych doświadczeń Polaków ze wcześniejszymi produktami emerytalnymi, to nie sprzyja im koniunktura. Gdy zaczęły przynosić rekordowe profity, przyszło osłabienie rynków kapitałowych spowodowane najpierw pandemią, a teraz wojną na Ukrainie. Ten stan potwierdzają kolejne badania.

Spis treści

Jak wynika z najnowszego raportu Komisji Europejskiej „Semestr europejski” - w roku 2060 emerytura przeciętnego Polaka stanowić będzie zaledwie 25% ostatniej pensji. Obecnie wskaźnik ten wynosi około 54%, co już i tak jest trochę poniżej średniej dla krajów OECD. W roku 2060 Polska będzie miała jedną z najniższych tzw. „stóp zastąpienia” w krajach rozwiniętych.

To, jak Polacy wykorzystają ten okres na oszczędzanie z celem emerytalnym, przy dywersyfikacji źródeł dochodów emerytalnych by pieniądze jak najlepiej pracowały, zdecyduje o spokojnej lub głodowej emeryturze. Dla osób zatrudnionych jedną z możliwości jest oszczędzanie w ramach PPK.

Pracownicze Plany Kapitałowe: wciąż nie tak popularne, jak być powinny

Mentor S.A., tym razem przy wsparciu merytorycznym Politechniki Częstochowskiej, przeprowadził kolejne, drugie badanie Postrzegania Pracowniczych Planów Kapitałowych. Pytania trafiły do 950 firm i uczestników systemu, a przeprowadzono je na przełomie czerwca i lipca. Jest to największe, niezależne badanie PPK w Polsce.

Tymczasem w ramach PPK oszczędza tylko około 30% osób zatrudnionych, mimo że przepisy tak skonstruowano by niejako z automatu przystępować do systemu. Na dodatek pracodawcy nie obserwują wzrostu zainteresowania PPK.

Kupując prezenty można też zrobić prezent sobie - odkładając o 30 dni moment zapłaty bez ponoszenia żadnych dodatkowych kosztów.

Nie musisz brać pożyczki. Jak w prosty sposób i bez kosztów ...

Podobnie jak w roku naukowcy pytali pracodawców prowadzących PPK dla swoich pracowników o wady i zalety systemu. Chcieli się dowiedzieć m.in. czy upatrują w PPK benefitu i jak oceniają instytucje zarządzające.
W tegorocznej edycji, badanie rozszerzono o opinię pracowników na temat systemu. Pytano ich o to, dlaczego przystąpili lub nie- do systemu, co jest dla nich największą wartością, a nawet co należałoby zmienić, by PPK było lepiej postrzegane.

Stereotypy, które nie mają pokrycia w faktach, a jednak ciążą na programie

Wyniki nie są optymistyczne. W opinii pracowników, choć PPK jest dobrowolne i współfinansowane przez pracodawcę, to realizuje funkcje polityczne, obciąża budżet domowy. Wynik ten pokazuje, jak dużo jest jeszcze do zrobienia w obszarze edukacyjnym i że należy odbudować zaufanie do państwa.

A co zdecydowało o decyzji na tak, jeśli chodzi o wejście do systemu?
Z raportu wynika, że najczęściej chodziło o czynniki finansowe, takie jak współfinansowanie składki przez pracodawcę i państwo, oraz możliwość skorzystania ze środków zgromadzonych przed okresem emerytalnym.

Niestety bardzo duży odsetek pracowników przyznaje, że ma zaledwie podstawowe informacje o funkcjonowaniu PPK, które nabył wyłącznie od pracodawcy.

Im pracownik jest starszy, lepiej wykształcony, na wyższym stanowisku, z większą rodziną – tym bardziej deklaruje zainteresowanie funkcjonowaniem PPK w zakładzie. 55% ankietowanych odpowiada „zdecydowanie za” albo „raczej tak”.
Tyle że to wcale nie przekłada się na decyzję o wejściu do systemu.

Bieżące informacje na temat własnego konta PPK uczestnicy programu czerpią najczęściej z:

  • portalu Moje PPK (35% respondentów),
  • ze stron instytucji zarządzającej (23% badanych),
  • z aplikacji PPK (9%).

Pozostali pozostają obojętni na los swoich pieniędzy. 1/3 osób biorących udział w badaniu nie szuka informacji na temat własnego konta PPK.

WARTO WIEDZIEĆ. Kliknij i przeczytaj!

Pracodawcy niechętnie wspierają Pracownicze Plany Kapitałowe

Pracodawcy generalnie, nie czują się odpowiedzialni za kształt emerytury swoich pracowników. Niechętnie finansują dodatkowe wpłaty. Niechętnie też chcą podnosić świadomość swoich pracowników w obszarze finansów osobistych.

- To nie powinno dziwić, skoro z naszych badań wynika, że aż blisko 40% pracodawców nie dostrzega jakichkolwiek zalet systemu. Większość z nich uznaje, że za dochody po zakończeniu aktywności zawodowej odpowiada sam zatrudniony. Co więcej, odsetek tych opinii jest większy niż w poprzednim badaniu - Pomysłodawczyni badania Dorota Dula - Dyrektor Biura Programów Kapitałowych i Emerytalnych Mentor S.A.

- Być może taka postawa wynika z uznania, że obowiązkowe składki do ZUS i PPK wystarczą jako zabezpieczenie emerytalne. Może niewysokie, ale jednak. Skoro dzisiejsi emeryci „jakoś” dają radę, to za kilka czy kilkanaście lat kolejne grupy emerytów też „jakoś” dadzą radę - dodaje ekspertka.

WARTO WIEDZIEĆ. Kliknij i przeczytaj!

Na pewne „usprawiedliwienie” pracodawców może wpływać fakt, że badanie było przeprowadzone w czasie dużych spadków na rynkach finansowych oraz wysokiej inflacji. To mogło mieć negatywny wpływ na postrzeganie siebie jako biorących udział w promowaniu idei oszczędzania długoterminowego czy też szerzenia wiedzy finansowej.

Nie ma wsparcia a nawet dostrzegania korzyści programu z punktu widzenia CSR

Dorota Dula zwraca uwagę na jeszcze jeden aspekt.

- Najbardziej zastanawiający jest fakt, iż to pracodawcy z sektora publicznego czują się mniej odpowiedzialni za przyszłość emerytalną swoich pracowników. Pracodawcy z przewagą kapitału zagranicznego nie postrzegają natomiast PPK jako ważnego elementu polityki CSRowej. Może to wynikać z wdrożenia przez te organizacje bardziej rozbudowanych i ocenianych jako bardziej skuteczne z narzędzi służących do realizacji celów społecznej odpowiedzialności biznesu – ocenia Dorota Dula.

Badanie pokazuje, że choć samo PPK jest postrzegane pozytywnie - zarówno przez pracodawców, jak i przez osoby zatrudnione - to jednak obawy dotyczące bezpieczeństwa inwestycji oraz brak zaufania do całego systemu finansów państwa są głównymi przyczynami niskiej partycypacji w systemie.

- To stawia przed rządzącymi Polską nowe wyzwania. Państwo musi zaangażować się w długofalową promocję programu i skupić się na edukacji, pokazując jak ważne jest dla nas - przyszłych emerytów - regularne, powtarzalne, zdyscyplinowane oszczędzanie, bez emocji związanych z okresowymi wzrostami czy spadkami aktywów. Ludzie nie nabiorą się na reklamy typu „rajskie wyspy dla emerytów” z czasów OFE. Trzeba czasu, aby edukować finansowo i zmienić nawyki obywateli. Jak pokazują dane dotyczące udziału w PPK - droga na skróty, którą próbowano pójść, wrażając nowy system, nie powiodła się - komentuje ekspertka.

Trwa głosowanie...

Którą z tradycji uważasz za najważniejszą podczas świąt Bożego Narodzenia?

Twórcy systemu jeszcze wierzą, że szansą na poprawę sytuacji jest automatyczny zapis, jaki czeka nas roku 2023. Ale Polacy już wcześniej wypisywali się z systemu i wcale nie jest powiedziane, że sytuacja się nie powtórzy.

Dołącz do nas na Facebooku!

Publikujemy najciekawsze artykuły, wydarzenia i konkursy. Jesteśmy tam gdzie nasi czytelnicy!

Polub nas na Facebooku!

Kontakt z redakcją

Byłeś świadkiem ważnego zdarzenia? Widziałeś coś interesującego? Zrobiłeś ciekawe zdjęcie lub wideo?

Napisz do nas!

Polecane oferty

Materiały promocyjne partnera

Strefa Biznesu - Ceny samochodów elektrycznych zaczynają spadać.

Komentarze 1

Komentowanie artykułów jest możliwe wyłącznie dla zalogowanych Użytkowników. Cenimy wolność słowa i nieskrępowane dyskusje, ale serdecznie prosimy o przestrzeganie kultury osobistej, dobrych obyczajów i reguł prawa. Wszelkie wpisy, które nie są zgodne ze standardami, proszę zgłaszać do moderacji. Zaloguj się lub załóż konto

Nie hejtuj, pisz kulturalne i zgodne z prawem komentarze! Jeśli widzisz niestosowny wpis - kliknij „zgłoś nadużycie”.

Podaj powód zgłoszenia

o
olka
Akurat u mnie w pracy większość odkłada w ppk, ja też pozostałam bo nic na tym w sumie nie tracę a jak zmienię zdanie w każdej chwili mogę zrezygnować
Wróć na strefabiznesu.pl Strefa Biznesu
Dodaj ogłoszenie